Intussen in het sociale landschap..

14 oktober 2014

Yak als illustratie van Yik Yak

Denk je dat je sociaal achterloopt omdat je nog niet communiceert via SnapChat, nog geen Tumblr of Vine account hebt en niemand geïnteresseerd lijkt te zijn in je Pinterest Boards? Dan zal ik je hierbij nog maar wat moedelozer maken. Inmiddels zijn er alweer wat nieuwe apps en netwerken voorhanden waar Amerikaanse pubers zich vol op storten. Waar het Facebookgebruik onder tieners in de VS de afgelopen maanden ineen is gestort (van 72% naar 45%) rukken nieuwe social media alweer op.

Nieuwe trends

Ik wil er hierbij twee onder de aandacht brengen die twee interessante trends binnen de ontwikkeling van de social media vertegenwoordigen. Zagen we bij Whatsapp en WeChat vooral de trend naar meer gesloten inclusieve media, deze twee nieuwe trends gaan vooral richting anoniem en anticommercie. Voorbeeld van de eerste is Yik Yak, een social media app waarop mensen anoniem berichten kunnen plaatsen. De berichten die zij ontvangen zijn niet zozeer gericht op vrienden of sociale kringen maar op nabijheid. Op het moment dat ik dit zit te typen kan ik bijvoorbeeld alleen berichten lezen op Yik Yak die in Utrecht gepost zijn. Daarmee ben ik nu op de hoogte van het feit dat het goed flirten is in de universiteitsbibliotheek van de UU. Zou ik straks de trein naar Amsterdam pakken dan lees ik weer de meningen en gevoelens van mensen in die stad.

Anonieme controverse

Het Yik Yak gebruik in Nederland lijkt nog niet erg hoog te zijn, in Amerika levert de dienst al behoorlijk wat controverse op. Het anonieme karakter ervan zorgt ervoor dat online pesten en treiteren op school- en universiteitscampussen weer tot geheel nieuwe hoogten stijgen. Zo erg zelfs dat de oprichters van de app deze voor high school campussen hebben geblokkeerd omdat ze de app niet geschikt achten voor jonge tieners. Hoe dit zich in Nederland gaat ontwikkelen is nog de vraag maar persoonlijk schat ik onze scholieren en studenten niet zo hoog in dat ze deze kans om anoniem mensen in de buurt af te kammen zullen laten liggen. Zoals wel met meer nieuwe social media applicaties het geval was zijn studenten natuurlijk slechts de embryonale testgroep, hoe het in de rest van de maatschappij valt merken we meestal pas een paar jaar later.

Damn you Facebook!

De tweede ontwikkeling: tegen adverteerders, maar eigenlijk vooral tegen Facebook, lijkt te worden geleid door het sociale netwerk Ello. De oprichters ervan hebben een stevig manifest neergezet. Hierin stellen ze onder andere: “We believe a social network can be a tool for empowerment. Not a tool to deceive, coerce and manipulate — but a place to connect, create and celebrate life.” Grote woorden die instemming en weerklank vinden bij velen. Per uur sluiten zich gemiddeld 35.000 nieuwe leden aan. Wat knap is voor een netwerk waarvan je slechts lid kunt worden via een uitnodiging. Maar ook weer niet zo raar. Ook ik kan me vinden in de boodschap van een eerlijk menselijk online netwerk waarbij je niet slechts equity bent dat toevallig ademt en bloedt. Maar een boodschap als deze wekt ook al snel argwaan en cynisme op. Een sociaal netwerk dat zijn gebruikers niet verkoopt aan de hoogste bieder, dat is te mooi om waar te zijn. Toen vervolgens bleek dat het nieuwe netwerk financieel werd gesteund door durfkapitaal uit Vermont was de geest uit de fles en vlogen de afbrandende artikelen en blogs je om de oren. Zie je wel: toch weer de idealen uitverkocht. Een financiering met durfkapitaal en een langdurige duurzame doelstelling gaan niet samen. Dit wordt op dit moment hevig ontkent door de oprichters van het idealistisch ogende netwerk en de hippie financier uit Vermont. Ik vraag me af of deze ontkennende en verontwaardigde reacties nog veel zullen baten. Eenmaal een besmeurde reputatie, altijd een besmeurde reputatie. Aan de andere kant hebben gebruikers zich altijd weinig gelegen laten liggen aan de kritiek die Facebook al jaren over zich heen krijgt. De tieners van nu lijken vooral te vluchten omdat hun ouders en masse aanwezig zijn op het netwerk. Alleen de tijd zal leren welke kant het op gaat met Ello. Wat overigens goed uitkomt wat tijd heb ik genoeg. Voorlopig zit ik nog steeds te wachten op mijn persoonlijke uitnodiging voor het netwerk.